زمین كردن و صفر كردن در تاسیسات الكتریكی

درتمامی تأسیسات الكتریكی، بخصوص تأسیسات فشارقوی ،زمین كردن یكی ازمهم ترین واساسی ترین اقدامی است كه برای رفاه وسلامتی واصولا ادامه زندگی اشخاصی كه به نحوی بااین پست هادرتماس هستندوحتی در خارج از پست دررفت وآمد می باشند، باید بادقت هرچه تمام تروباتوجه به قواعد وقوانینی كه بدین منظورتحریر شده است انجام می گیرد.
درتأسیسات برقی دونوع زمین كردن وجود دارد كه مایكی را « زمین كردن حفاظتی » ودیگری را«زمین كردن الكتریكی » می نامیم .
– زمین كردن حفاظتی :
زمین كردن حفاظتی عبارتست اززمین كردن كلیه قطعات فلزی تأسیسات الكتریكی كه درارتباط مستقیم (فلزبافلز) بامدارالكتریكی قرارندارند. این زمین كردن بخصوص برای حفاظت اشخاص درمقابل اختلاف سطح تماسی زیادبه كاربرده می شود.
بدین منظوردرپست های فشارقوی بایدتمام قسمت های فلزی كه درنزدیكی وهمسایگی بافشارقوی قرارگرفته اند ومكان تماس عمدی یاسهوی باآن ها موجود است، به تأسیسات زمینی كه برای این منظوراحداث شده است (زمین حفاظتی ) متصل ومرتبط گردند. این قسمت هاعبارتند از ستون 1- زمین كردن حفاظتی :
زمین كردن حفاظتی عبارتست اززمین كردن كلیه قطعات فلزی تأسیسات الكتریكی كه درارتباط مستقیم (فلزبافلز) بامدارالكتریكی قرارندارند. این زمین كردن بخصوص برای حفاظت اشخاص درمقابل اختلاف سطح تماسی زیادبه كاربرده می شود.
بدین منظوردرپست های فشارقوی بایدتمام قسمت های فلزی كه درنزدیكی وهمسایگی بافشارقوی قرارگرفته اند ومكان تماس عمدی یاسهوی باآن ها موجود است، به تأسیسات زمینی كه برای این منظوراحداث شده است (زمین حفاظتی ) متصل ومرتبط گردند. این قسمت هاعبارتند از ستون ها وپایه های فلزی ، درب هاونرده های فلزی، قسمت های فلزی دسترس تمام دستگاه های اندازه گیری ، ایزولاتورها، مقره های عبور، بخصوص قسمت های فلزی كه برای كاركردن بادستگاه ها بایدباآنها لمس كردودردست گرفت ، مثل چرخ های فرمان انواع واقسام تنظیم كننده هاورگولاتور، دسته كلیدها وغیره. زیرادراین قسمت هادراثرعبورجریان خیلی كم نیزعضلات دست به طوری منقبض می شودكه بازكردن ورهایی پیداكردن ازآن غیرممكن ومحال به نظرمی رسدوعاقبتی وخیم واسفناك برای تماس گیرنده به پیش خواهدداشت.
بدین منظوروبرای جلوگیری ازهرحادثه ای باید زمین حفاظتی به نحوی تأسیس گرددكه قسمتس ازمسیرجریان كه توسط تماس اعضای بدن انسان اتصالی می شود(دست وپا ویا دو دست یادوپا)دارای تفاوت پتانسیل یا افت ولتاژ زیادنباشد. افت ولتاژ بستگی به شدت جریان ومقاومت مسیرجریان دارد. شدت جریان قابل محاسبه ودرضمن غیرقابل پیشگیری .
لذا برای كوئچك نگه داشتن افت ولتاژ بایدمقاومت مسیرجریان حتی المقدور كوچك نگه داشته شود. به طورمثال اگریك مقره عبوركه دردیوار مرطوبی نصب شده است، بشكندوسیم فشارقوی بادیوارتماس پیدا كندوجریان اتصال زمین دراین حالت 25 آمپرومقاومت هرمتر دیوار 10 اهم باشد،مابین دونقطه ازدیوار كه انسان باآن تماس دارد(فاصله دست وپاتقریبا 2 متر) اختلاف سطحی برابر با:
U = I . R = 25 . 2 .10 = 500 volt
به وجودمی آید كه مسلما برای انسان خطرناك استولی اگرپایه فلزی مقره كه به دیوار محكم شده به وسیله یك سیم نسبتا ضخیم به زمین وصل شود، درموقع اتصال بدنه یا اتصال زمین ، قسمت عمده جریان اتصالی ازاین سیم عبورخواهدكرد وكلیه قسمت های دیوار هم پتانسیل سیم درآن نقطه قطع خواهدشد. لذاافت ولتاژ درامتداد دیوارناچیز شده وبرای انسان خطری ایجاد نخواهدكرد.
عامل مؤثرخطربرای انسان یاهرموجود زنده دیگرجریان می باشدكه البته وجوداختلاف سطح است كه باعث عبوراین جریان می گردد. درفشارضعیف جریان های 1 تا 1/0 آمپر كه ازقلب می گذرد، خطرجانی دارد.


درباره نویسنده

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *