«مخاطب ممنوع»(۱۳۸۰ ) «به من که رسیدی بپیچ» (۱۳۸۵)
عبدالعلی دست غیب

شعر نو فارسی در دهه های ۷۰ و۸۰ آزمون تازه ای را از سر می گذراند. آزمون بحران هویت، توجه ویژه به عملکرد زبان، تردید در عقلانیت مدرن، دوری از ایده های کلی و معناگرائی قدیمی و حتی معناگرایی نیمائی، احتراز از کاربرد مفهوم سیاسی و ایدئولوژیک، حرکت به سوی رویدادها و اشیاء از منظره دانستگی پرشیده، استهزاء، تردید و روی برگرداندن از آنچه “مشهورات” نامیده می شود ، و تردستی و بازی گوشی های زبانی .

پیشتازی شاعران دهه های ۷۰ و ۸۰ در ایجاد معانی جدیدی که باید ثبوت بیابد، نیست بلکه در آشفته کردن معانی است، ریشه های این نوع گرایش نسبت به زندگانی و زبان در اشعار هوشنگ ایرانی و برخی از اشعار فروغ فرخ زاد و سهراب سپهری و احمدرضا احمدی نیز موجود بود اما جو سیاسی و معناگرایی دوره، مانع از بروز و رواج آن می شد اما از دهه های ۶۰ تا ۸۰ این سد استوار به تدریج ترک برداشت و با پیدایش شاعرانی مانند فلاح، عبدالرضائی، پگاه احمدی، رزاجمالی، پژک صفری، شعر پست مدرن رواج زیاد پیدا کرد و امروز نیز یکی از زنده ترین خطوط شعر امروز است.

از نظرگاه این شاعران، ما با زمان و زبان شکسته ای سروکار داریم. مفهوم های هویت، آزادی، سوبژه، اوبژه، نه مفهوم های ضروری منطقی بلکه مفهوم های زبانی و گرامری هستند و نمی توانند مفهوم علیتی را که تا پیش از پیدایش فلسفة «نی چه» این همه استوار می نمود تضمین کنند. به نظر «ژیل دلوز» شناخت شناسی انسانی نوعی مارپیچ تفکر است، نشانه ای از نیروی جنبش و از ساختمان جسمانی و نه نشانه ای از روش معمول و عادت .

شناخت انسانی قسمتی مارپیچ است و البته راه های بسیاری برای به دست آوردن آن، پیچیدن، گشودن و باز پیچیدن آن موجود است. تحولات زمان ما را ناچار می سازد به رغم همه چیز، تائی از این مارپیچ تفکر به دست آوریم و البته این خاصة تملک نیست بلکه احساسی تمایل یا تعلق خاطر است. مسأله این است که باید آماده شویم در زمان حاضر زندگانی کنیم اما باید دانست انسان معاصر همیشه کسی نیست که در زمانی ویژه می زید یا دربارة «واقعیت های آشکار رایج» فکر می کند و سخن می گوید، بلکه کسی است که در او ما صدا یا اشاره ای می بینیم که از مکانی تا کنون ناشناخته اما بی درنگ و بی واسطه به ما می رسد، چیزی را که کشف می کنیم که در انتظارش بوده ایم یا بهتر بگوئیم چیزی که در انتظارمان بود و قریب الوقوع بود.

بی درنگ می فهیم که این امکانی است که حضور زمان کنونی را می سازد و باید بسازد، مانند رواج موسیقی جاز که حس و حال امروزین را بیان می کند و از این رو ضروری است هم چنین در فلسفة مدرن همین حس و حال هست به ویژه در فلسفه های برگسون، نی چه و سارتر و حتی در فلسفه های کانت و هگل.

ادامه مطلب

صدر
صدر در علم عروض نخستین پایه از مصراع اول هر بیت را گویند، مانند واژه‌ی توانا بر وزن فعولن در این بیت:
توانا بود هر که دانا بود
ز دانش دل پیر برنا بود

ضرب
ضرب آخرین پایه‌ی از مصراع دوم هر بیت را گویند، مانند “بُوَد” بر وزن فَعَل در
توانا بود هر که دانا بود
ز دانش دل پیر برنا بود

ضعف تالیف
در علم معانی، نادرستی و سستی سخن به سبب تقدم و تأخری که بر خلاف قواعد دستور زبان در اجزای کلام واقع شود، یا حذفی ناروا که در آن‌ها پیش آید، یا استعمال نا به جای کلمه‌ای در ترکیب کلام را ضعف تألیف می‌گویند.
مانند: “والاتر از آن‌چه بود مقامش شد” به جای “مقامش از آن‌چه بود والاتر شد”.
یا مانند: “دیروز هوا گرم و من مدتی در استخر شنا کردم” که حذف نا به جای فعل “بود” از جمله ‌ی اول باعث ضعف تألیف شده است.
ضعف تألیف از عیب های فصاحت کلام است.

عدالت ادبی
عدالت ادبی از خصلت های اخلاقی ادبیات به شمار می رود. به موجب این خصلت، هر اثر ادبی در نهایت باید بازتابنده روحیه ای عدالت خواهانه باشد به طوری که خبث و بدطینتی به کیفر برسد و پاکی و نیکی پاداش نیکو ببیند.
این نظریه نخستین بار توسط توماس رایمر، ادیب قرن هفدهم در کتاب “تراژدی های اعصار گذشته پیش کشیده شد اما پیش از آن نیز همواره از آثار ادبی توقع عدالت جویی و عدالت خواهی رفته است.
عدالت ادبی نزد دسته ای از نویسندگان مثل اسکار وایلد، نویسنده و شاعر ایرلندی و دیگر طرفداران نظریه “هنر برای هنر” چندان مورد توجه و اهمیت قرار نگرفته است.


عصر ژاکوب
در تاریخ اجتماعی انگلستان سالهای حکومت جیمز اول را در بر می گیرد. این دوران مانند دوران الیزابت از حیث فعالیت های ادبی بسیار غنی بوده است. شخص پادشاه حداقل چهار کتاب نوشت که دو تای آن راجع به شعر و شاعری بود. از نمایش نامه نویسان برجسته ی این دوران می توان ویلیام شکسپیر، بن جونسون، و وبستر را نام برد. جان دان و درایتون نیز از مشهورترین شعرای غنایی در این عصر بوده اند. در زمینه نثر فرانسیس بیکن و روبرت برتون از نویسندگان برجسته ی عصر ژاکوب به شمار می آیند.

ادامه مطلب

فردوسی منادی عزت و شرف ملت ایران و شاهنامه ، معتبر ترین و موثق ترین سند هویت تاریخی و ملی ایاران است . بنابراین سرچشمه و منبع چنین اثری از روزگاری است که ایرانیان و دیگر قومها به عنوان آریایی ، شناخته شدند . همین جهت ما نیز به بررسی مقام اجتماعی و سیاسی زن در این اثر بزرگ می پردازیم تا بیش از پیش برای همگان آشکار گردد که شاهنامه ، حقیقتی پیوسته با سرگذشت اقوام ایرانی یا به عبارتی ، آریای که هویت اصلی و شخصیت انسانی فرد ایرانی را نمودار می سازد .

برای ادامه ی مطلب اینجـا را کلیک کنید.

داستان های عاشقانه ای که پیش روی شماست اعتقاد شما را به عشق محکم می کند. این ها مشهور ترین داستان های عاشقانه در تاریخ ادبیات هستند.عشق این ها ابدی و جاودانی است.

۱٫ رومئو و ژولیت

تا به امروز شاید این داستان مشهورترین دلداده ها باشد. این زوج مترادفی برای عشق هستند. رومئو و ژولیت یک داستان حزن انگیز نوشته ویلیام شکسپیر است. داستان عاشقانه آنها بسیار غم انگیز است. داستان این دو جوان که از دو خانواده مخالف هم هستند، به این گونه است که در نگاه اول عاشق شده و عشق آنها به ازدواج انجامیده. سپس دو عاشق واقعی گشته و زندگیشان را به خاطر عشقشان به خطر انداختند.در نهایت مرگ نابه هنگام آن ها خانواده هایشان را به هم پیوند داد.

۲٫ کلوپاترا و مارک آنتونی

داستان عاشقانه آنتونی و کلوپاترا یکی از به یاد ماندنی ترین و عاشقانه ترین داستانهاست که در همه زمان ها نقل می شود. داستان این دو شخصیت تاریخی بعدها توسط ویلیام شکسپیر به نمایش درآمد و هنوز هم در همه جای دنیا نمایش داده میشود. رابطه آنتونی و کلوپاترا نمونه واقعی عشق است. آنها در نگاه اول عاشق گشتند. رابطه بین این دو جوان مقتدر، کشور مصر را در یک موقعیت قدرتمندی قرار داد. اما عشق آن ها رومی هایی که از قدرتمند شدن مصری ها نگران بودند را عصبانی میکرد. با وجود تهدیدهایی که وجود داشت، آنتونی و کلوپاترا ازدواج کردند. می گویند که در زمان جنگ علیه رومی ها آنتونی خبر دروغین مرگ کلوپاترا را دریافت کرد و با شمشیر خودش را کشت. زمانی که کلوپاترا از مرگ آنتونی آگاه شد، وحشت زده شد و خودکشی کرد. عشق بزرگ به قربانی بزرگی هم نیازمند است.

۳٫ پاریس و هلن

به نقل از ایلیاد اثر هومر، داستان هلن و جنگ تروآ یک افسانه حماسی یونانی و ترکیبی از واقعیت و افسانه است. هلن به عنوان زیباترین زن در عرصه ادبیات در نظر گرفته شده است. او با منلوس، شاه اسپارت ازدواج کرد. پاریس پسر پریام شاه تروا عاشق هلن شد و او را ربود. یونانی ها ارتش عظیمی به رهبری برادر منلوس، اگاممنون، فراهم کردند تا هلن را بازگردانند. هلن به سلامت به اسپارت بازگشت که ادامه زندگی خود را در شادمانی با منلوس زندگی کند.

۴٫ ناپلئون و ژوزفین

ازدواج این دو یک ازدواج مصلحتی بود که ناپلئون در سن ۲۶ سالگی به ژوزفین علاقه مند شد و با او ازدواج کرد. ژوزفین بانویی برجسته و ثروتمندترین زن به حساب می آمد. هرچه زمان میگذشت عشق ناپلئون به ژوزفین همچنین ژوزفین به ناپلئون بیشتر میشد اما این باعث کم شدن احترام متقابل آن ها و همچنین کم شدن علاقه شدید آنها به هم نمیشد و به مرور زمان کهنه نمی شد. درحقیقت عشق آن ها یک عشق حقیقی بود. آن ها سرانجام در عشقشان شکست خوردند زیرا ناپلئون یه یک وارثی نیاز داشت درحالیکه ژوزفین از داشتن این نعمت محروم بود. آن ها با ناراحتی از هم جدا شدند و هر دوی آن ها عشق و علاقه شان را تا ابد در دلهایشان پنهان کردند.

۵٫ اسکارلت اوهارا و رِت باتلر

بر باد رفته نشان دهنده یکی از آثار جاویدان ادبی است. اثر معروف مارگارت میچل،عشق و نفرت بین اسکارلت و رت باتلر را شرح می دهد. تنظیم وقت چیزی بود که اسکارلت و رت باتلر هیچگاه در آن با همدیگر هماهنگ نبودند. در سراسر این داستان حماسی، این زوج هیچگاه احساسات واقعیشان را به طور دائمی تجربه نکردند و این حاصل بروز جنگ در پیرامونشان بود. اسکارلت که دختر بی قید و آزادی بود نمی توانست بین خواستگاران خود یکی را انتخاب کند. تا جایی که سرانجام تصمیم به ادامه زندگی با رت باتلر شد. درحالیکه ذات دمدمی اسکارلت از قبل بینشان فاصله انداخته بود. امید به طور غیرمستقیم و همیشگی در قهرمان داستان ما ظاهر شد. بنابراین رمان با این جمله اسکارلت «فردا روز دیگری است» پایان می یابد.

ادبیات فولکلور به ادبیات شفاهی بازمی گردد؛ ادبیاتی اگرچه برخی از مفاهیم آن مکتوب شده اند اما هنوز بالندگی اش به شفاهی بودن است. اگرچه نباید این نکته را فراموش کرد که برای ثبت این ادبیات باید تمام این قصه ها، متل ها، افسانه ها، ضرب المثل ها، لالایی ها و… را مکتوب کرد، اما تلاشی برای تبدیل آن به اثری کلاسیک نکرد.

ادبیات فولکلور ایران پیشینه ای حدود ۳هزار سال دارد. یعنی از زمانی که برخی از متون زرتشتی سخن از برخی حماسه ها و پهلوانان گفتند. سنت حماسه در ایران بخش اعظمی از همین ادبیات فولکلور است که بخشی از آن در شاهنامه فردوسی «نشانه گذاری» شده است. فردوسی برخی از همین پهلوانان گذشته و کسانی را که در فرهنگ شفاهی مردم سینه به سینه زندگی کرده اند به شکل و قالب شعر درآورده است. از شاعران دیگر که این گونه برخی از منابع شفاهی را نوشت می توان به باباطاهرعریان اشاره کرد و البته در این حوزه فایز دشتستانی هم ابیاتی نوشته است. ادبیات فولکلور ایران آمیزه ای از حماسه، عادات و آداب و رسوم ملتی است که از دیرباز به فرهنگ و تمدن شهره بوده اند.

در ادب عامه ایران می توان شرافت، انسانیت، گذشت، توانمندی و بسیاری از عادات پسندیده را دید.ادبیات فولکلور ایران را می توان در چند دسته بررسی کرد: شعر، قصه ها، افسانه ها و حماسه، آئین های نمایشی و ادب فولکلور رمانتیک یا غنایی.

برای ادامه مطلب اینجا را کلیک کنید