شهرهای جدید
تبلیغات
آفرینش

تهران سازان

جملات کاربران:
برخی از محصولات فروشگاه نواندیشان بهترین مدیر، مسئول و کاربر انجمن در مردادماه
شهرهای جدیدطرح توجیهی کویرنوردی یزد شهرهای جدیدنقشه کد کامل تهران به صورت قطعه بندی شده شهرهای جدیدمجموعه کامل آموزش Solidworks شهرهای جدید شهرهای جدید
شهرهای جدیدنقشه gis منطقه 1 تهران شهرهای جدیدنقشه کد نقشه gis منطقه 15 تهران شهرهای جدیدنقشه gis منطقه 17 تهران
شهرهای جدیدنقشه gis منطقه 2 تهران شهرهای جدیدنقشه GIS کل تهران شهرهای جدیدنقشه gis منطقه 6 تهران
شهرهای جدیدنقشه gis منطقه 3 تهران شهرهای جدیدنقشه gis منطقه 11 تهران شهرهای جدیدنقشه gis منطقه 12 تهران sam arch آرتاش

جديد ترين اطلاعیه های انجمن نواندیشان و اخبار همایش ها و مطالب علمی را از این پس در کانال تلگرام نواندیشان دنبال کنيد

درخواست و دانلود مقالات علمي رايگان | فهرست آموزش های گروه انقلاب آموزشی | مسابقات تالارها | ترجمه مقالات تخصصی با قیمت دانشجویی
صفحه 1 از 2 12 آخرینآخرین
نمایش نتایج: از شماره 1 تا 10 , از مجموع 15

موضوع: شهرهای جدید

  1. #1
    شهرهای جدید

    تاریخ عضویت
    27-08-2009
    نوشته ها
    33,053
    مهندسی شهرسازی
    برنامه ریزی شهری
    امتياز طلايي
    134
    سپاس
    18,761
    28,313 سپاس در 9,301 پست
    امتياز:117275Array


    پیش فرض شهرهای جدید

    تعریف شهر جدید
    شهر جدید شهری است اجتماعی و برنامه ریزی شده ، با اهداف معین از پیش تعیین شده و برخوردار از تمام تسهیلات لازم برای یک محیط مستقل .معمولاً شهرهای جدید برای تمرکز زدایی کالبدی ،اقتصادی و اجتماعی در ناحیه شهری شهرهای بزرگ طراحی می شوند تا با وجود جاذبه های نزدیکی به شهرهای بزرگ جمعیت، به خروج از مادر شهر تشویق شوند تا اسکان همراه اجرای برنامه های توسعه اقتصادی – اجتماعی فراهم آید .

    پیشینه شهرهای جدید در جهان :
    شهر های جدید در بیشتر دوره های تاریخی، بویژه از آغاز شهرنشینی در دورترین نقاط دنیا طراحی و ساخته شده اند .احداث این شهرها در مواردی به مثابه برنامه برای تحقق بخشی از سیاست حکومتها بوده است که در این زمینه می توان از شهرهای جدید بابلی و آشوری در بین النهرین ،موهنجودارو در ایندوس ،کاهن در مصر ،میلیتوس و پرنیس در یونان و تعدادی از مراکز شهرهای جدید در آفریقا نام برد.

    انگلستان در مورد شهرهای جدید تجربه ای پنجاه ساله دارد که تاکنون برای دو میلیون نفر واحد مسکونی و برای یک میلیون نفر اشتغال ایجاد کرده است. در واقع ساخت شهرهای جدید در بریتانیا بعد از جنگ دوم جهانی در پیش گرفته شد .

    همچنین پس از کشف آمریکا توسط کریستف کلمب در سال 1492 در ساحل جنوبی جزایر اسپانیولی شهر جدیدی ساخته شد. به هر حال باید پذیرفت که شهرهای جدید، پیش نمونه هایی برای تجدید ساختار و نوسازی شهرهای بزرگ هستند و در این راستا پس از قرن بیستم نظریه های متعدد شهری و طرحها و الگوهای مختلفی برای ساماندهی فضایی شهرها به خصوص شهرهای بزرگ ارائه می شود .



    اهداف عمده ایجاد شهرهای جدید :
    1) اجرای طرح کالبدی ملی و توزیع متناسب جمعیت و اشتغال در سطح کشور در ارتباط با هدفهای استراتژیک و محدودیت منابع آب و خاک و انرژی .
    2) ایجاد مناطق مسکونی برای کارکنان یک یا چند فعالیت جدید الاحداث اقتصادی و جمعیتی .
    3) کمک به اجرای کمی و کیفی برنامه های توسعه مسکن و ایجاد تعادل در بازار مسکن .



    انواع شهرهاي جديد از نظر نوع عملکرد و ساختار :

    شهرهاي عمده و مراکز تصميم گيري سياسي: برازيليا ، شانديگار ، اسلام آباد ، بلگراد جديد ، تيتوگراد .

    شهرهاي صنعتي: نووا-هوتا در لهستان ، دونوجواروس در مجارستان ، براتسک در سيبري .

    شهرهاي اراضي جمعيت پذير: زويدرزي در هلند .

    شهرهاي دانشگاهي يا پژوهشگران: تسکوبا در ژاپن ، آمادمگورو دوک نزديک نووسي بيرسک.

    شهرهاي اقماري: اين شهرها در درون حوزه کلانشهرها شکل گرفته ،با شهر مرکزي پيوند هاي عملکردي محکمي دارند. بنابراين زمان جابجايي نبايد از 30 تا 45 دقيقه تجاوز کند .اين شهرها از نظر کل تراکم و شيوه زندگي اصولاً تداوم الگوي سکونتي حومه نشين به شمار مي روند.تراکم خالص اين سکونتگاه ها بين 12 تا 37 نفر در هکتار است و وسعت آنها معمولاً بين 400 تا 6هزار هکتار و گاه بيشتر است . هارلو در اطراف لندن ،رستون نزديک واشنگتون .

    شهرهاي در حال استعمار: هيزپانو – امريکن ،شهرهاي اروپايي شمال آفريقا در جهت بهره برداري از منابع يا صنايع ... .

    شهرهاي جديد پيوسته: اين اصطلاح را هاروي پارلوف براي توصيف شهرهايي که در محدوده شهرهاي موجود احداث مي شوند به کار مي برد .در واقع ،اين الگو در جوار مادر شهر و مجتمعهاي بزرگ براي رفع مشکل انباشتگي مسکوني آن ها ايجاد مي شوند .

    شهرهاي جديد موازي: به علت وجود موانع جغرافيايي و طبيعي دو شهر در مجاور هم شکل گرفته، گسترش مي يابند يا ممکن است در ابتدا يک شهر قديمي شکل بگيرد و بعد به دليل وجود موانع ياد شده، شهر جديدي رونق يابد. اسلام آباد و راولپندي در پاکستان نمونه اين شهرها هستند .

    شهرهاي جديد مهاجرنشين: هدف از ايجاد شهرهاي جديد مهاجر نشين ،تخليه شهرها با عمل مهاجرت ،حفظ تعادل ميان جمعيت در محيط در کل شهرهاي و بهره مندي از نيروي انساني و منابع طبيعي يک ناحيه است. شهرهاي جديد مهاجر نشين را مي توان براساس منشأ عملکرد آنها به 5 طبقه ی شهرهاي کشاورزي ، نظامي ، تجاري ، مراکز ناحيه اي ، معدني ، بازيابي زميني از دريا تقسيم کرد .

    شهرهاي جديد سرريزپذير : اين شهرها براي خنثي کردن و کنترل رشد شتابان شهرهاي بزرگ و نيز جذب و انتقال بخشي از جمعيت آن ها احداث مي شوند .

    نوشته شده توسط محسن سورگي

  2. # ADS
    Circuit advertisement
    تاریخ عضویت
    Always
    سن
    2010
    نوشته ها
    Many
    آفرینش گستر
     

  3. #2
    کاربر انجمن

    تاریخ عضویت
    15-09-2009
    نوشته ها
    193
    سایر رشته ها
    برنامه ریزی شهری
    سپاس
    41
    63 سپاس در 28 پست
    امتياز:1024Array

    پیش فرض شهرهای جدید در ایران

    با سلام، در حال انجام تحقیقی درباره شهرهای جدید در ایران هستم. برای همین به طرح های جامع و یا مطالعاتی اونها نیاز دارم. به نظر شما میشه نسخه دیجیتالی اونها رو پیدا کرد یا حتما باید به وزارت مسکن و شهرسازی مراجعه کنم؟ اگه جای دیگری رو برای مراجعه می شناسید، لطفا به من معرفی کنید.
    که نگاهت به ناگهان مرا تولدی دیگر بخشید،
    آیا دگر بار ترا فقط در ابدیت خواهم دید؟
    دور از اینجا، بسی دور! و بسی دیر! یا شاید هرگز؟
    چرا که نمیدانم تو به کجا میگریزی و تو نمیدانی من به کجا میروم،
    تویی که دوستت میداشتم، تویی که خود میدانستی!



  4. #3
    شهرهای جدید

    تاریخ عضویت
    27-08-2009
    نوشته ها
    2,413
    سایر رشته ها
    امتياز طلايي
    16
    سپاس
    6
    281 سپاس در 144 پست
    امتياز:8641Array

    پیش فرض

    فكر نكنم جايي گيرت بياد. اصولا اين طرح ها تهيه ميشن كه برن تو قفسه كتابها. چون نه در دسترس مردم قرار ميدن و نه اجرا ميشن.

    فكر كنم بايد بريد مسكن و شهرسازي كه اون هم فقط مي تونيد نت برداري كنيد.

    nobody is truly happy
    the pain is always there
    and no 1 really cares
    so u just have to hide ur tears
    and hope 1 day they wont b there


  5. #4
    شهرهای جدید

    تاریخ عضویت
    27-08-2009
    نوشته ها
    33,053
    مهندسی شهرسازی
    برنامه ریزی شهری
    امتياز طلايي
    134
    سپاس
    18,761
    28,313 سپاس در 9,301 پست
    امتياز:117275Array


    پیش فرض

    اگر طرح رو بدون نقشه میخوای میتونی اینکاری که ابوذر گفت رو بکنی. ولی اگر نقشه ها رو میخوای بهتره بیخیال شی.
    باید کلی نامه و این چیزا داشته باشی تا شاید با چندین میلیون پول بهت بفروشن. بهشونم میگیم چرا انقدر گرونه میگن این طرحا واسه همینه که درآمدزایی کنیم. هر نقشه 1:2000 هر شهر رو حدود 300 هزار تومان میفروشن. حالا هر شهر 100 تا نقشه 1:2000 داشته باشه میشه 300 میلیون.
    [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]/|\[میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]/|\ [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ] /|\ [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]

    پسورد تمامی فایل هایی که پسوردشون ذکر نشده=www.noandishaan.com

    با قضاوت کردن از روی اطلاعات ناقص، مدیون وجدانمون نباشیم.


    ترس از شکست خودش باعث شکست میشه و نتیجه اون چیزی نیست جز گفتن ای کاش ...

    29 [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ])

  6. #5
    کاربر تازه وارد

    تاریخ عضویت
    23-01-2010
    نوشته ها
    4
    مهندسی شهرسازی
    سپاس
    0
    0 سپاس در 0 پست
    امتياز:17Array

    سلام به همه دوستان

    من دانشجوی کارشناسی ارشد رشته جغرافیا و برنامه ریزی شهری هستم خواستم بدونم کسی می تونه در مورد شهر جدید رامین اهواز یا شیرین شهر اهواز مقاله یا تحقیق برایم ارسال نماید خیلی ضروری اگر میتونید برایم ارسال یا راهنماییم کنید.
    باتشکر

  7. #6
    شهرهای جدید

    تاریخ عضویت
    27-08-2009
    نوشته ها
    33,053
    مهندسی شهرسازی
    برنامه ریزی شهری
    امتياز طلايي
    134
    سپاس
    18,761
    28,313 سپاس در 9,301 پست
    امتياز:117275Array


    پیش فرض

    راستش من اطلاعاتی در مورد این شهرهای جدید ندارم. اما میتونید از سایتای مربوط به این دو شهر استفاده کنید:

    [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]

    [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]

    حالا اگه بگید چه اطلاعاتی میخواین یا دقیقاً چی میخواین شاید دوستان دیگه بتونن بهتر راهنماییتون کنن.
    [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]/|\[میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]/|\ [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ] /|\ [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]

    پسورد تمامی فایل هایی که پسوردشون ذکر نشده=www.noandishaan.com

    با قضاوت کردن از روی اطلاعات ناقص، مدیون وجدانمون نباشیم.


    ترس از شکست خودش باعث شکست میشه و نتیجه اون چیزی نیست جز گفتن ای کاش ...

    29 [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ])

  8. #7
    کاربر تازه وارد

    تاریخ عضویت
    23-01-2010
    نوشته ها
    4
    مهندسی شهرسازی
    سپاس
    0
    0 سپاس در 0 پست
    امتياز:17Array

    پیش فرض

    سلام مرسی از راهنمایت ولی من به این سایتها رفته بودم و مطلبی که جهت تحقیق یا مقاله باشه نتونستم پیدا کنم من در مورد
    1- هدف از تشکیل شهرهای شیرین شهر و رامین اهواز
    2- نقشه
    3- امکانات و مراکز
    4- مواردی که در پیشرفت این شهرها وجود دارد
    5- مواردی که مانع از رشد این شهرها می شود
    6- آمار کلیه امکانات ، نفرات ، ساختمانها ، جمعیت و ......
    کلا" مطالبی که بتونم یک تحقیق برای استاد از یکی از این شهرها بدست بیارم لطفا" کمک کنید.
    مرسی

  9. #8
    شهرهای جدید

    تاریخ عضویت
    27-08-2009
    نوشته ها
    33,053
    مهندسی شهرسازی
    برنامه ریزی شهری
    امتياز طلايي
    134
    سپاس
    18,761
    28,313 سپاس در 9,301 پست
    امتياز:117275Array


    پیش فرض

    من نمیدونم کجایی ولی بهترین جایی که میتونی تمام این اطلاعات رو در بیاری شرکت عمران شهرهای جدیده. اگه تهرانی حتماً برو اونجا.

    اگر تو خوزستانی میتونی با مراجعه به سازمان مسکن و شهرسازی استان و استانداری اطلاعات رو بدست بیاری. اگرم خوزستان نیستی باز به همون سازمان مسکن و شهرسازی استان و سر بزنید تا بتونید یه سری اطلاعات رو بدست بیارید.

    به خاطر کمبود منابع، شهرسازا معمولاً خیلی موقع ها باید با مراجعه به سازمانای مختلف اطلاعات رو جمع آوری کنن. تو خود اون سازمانا مقالات و مجله ها و کتابایی هست که میتونه به دانشجو کمک کنه. حتی میتونید از کارشناسای اون سازمان هم کمک بگیرین که بستگی به اخلاق طرف داره. بعضی وقتا به کسایی بر میخورید که انقدر راهنمایی میکنن خسته میشین. بعضی وقتام به کسایی بر میخورین که جواب سلامتونم نمیدن. حتماً کارگاه مطالعات شهری یا طرح شهرسازی 1 رو گذروندی و میدونی چطوریه. اما اون درس هدفش همین بود که با نحوه جمع آوری اطلاعات آشنا بشی تا بتونی بعداً ازش استفاده کنی.

    حالا امیدوارم همینجا دوستان دیگه باشن که بتونن کمکتون کنن.
    [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]/|\[میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]/|\ [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ] /|\ [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]

    پسورد تمامی فایل هایی که پسوردشون ذکر نشده=www.noandishaan.com

    با قضاوت کردن از روی اطلاعات ناقص، مدیون وجدانمون نباشیم.


    ترس از شکست خودش باعث شکست میشه و نتیجه اون چیزی نیست جز گفتن ای کاش ...

    29 [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ])

  10. #9
    شهرهای جدید

    تاریخ عضویت
    27-08-2009
    نوشته ها
    33,053
    مهندسی شهرسازی
    برنامه ریزی شهری
    امتياز طلايي
    134
    سپاس
    18,761
    28,313 سپاس در 9,301 پست
    امتياز:117275Array


    پیش فرض

    شهرهاي جديد در كشورهاي توسعه يافته و در حال توسعه


    قبل از اينكه سياستهاي شهري جديد از غرب به شرق انتقال يابد . اين نوع شهرك ها در صحاري مصري (رودخانه نيل) , بين النهرين , سند كشف شد . درغرب انگليسي هاي كلاسيك (آلدروج 1979 , كردن 1977 , دوف 1961 , اسبررون وويتيك 1977 ) و فرانسه (روبن استين 1978 , آندرهيل 1981 ) , در شرق , در كشو ژاپن (تاسونو , 1986 , كيوچو و اينوچو , 1976 ) ,اين نوع برنامه ريزي و ايجاد شهرهاي جديد را بر اساس تكنولوژي و علوم شهري جديد ادامه دادند .

    تجربيات برنامه ريزي شهري در كشورهاي توسعه يافته ريشه در علايق تاريخي و آزادي سياسي عملي آنها دارد . اين سياستهاي برنامه ريزي در كشورهاي ازقبيل كشور ايران , برزيل , نيجريه اجرا گرديد .
    بطور يقين شباهتهاي درشهرهاي دنياي توسعه يافته وجود دارد ,اين شهر با ازدحام بيش از حد , و انواع آلودگي ها مواجه گرديدند , اين وضعيت در قرن نوزدهم در شهر لندن بوجود آمد و باعث شد كه سياست بازدارنده اي در اين زمينه اتخاذ گردد وتوسعه شهر لندن با ايجاد شهرهاي جديد يا باغ شهرها محدود شود . در اين راستا اولين اقدام بوسيله سرمايه گذاري خصوصي برداشته شد تا مهاجران را از شهر لندن منحرف كند . اگرچه فقط دو تا از اين باغ شهرها ساخته شد , ولي آنها پايه هاي ابتكار عمل بزرگتري براي دولتها فراهم نمودند .

    گزارش كمسيون بارلو در سال 1940 كه به درخواست دولت تهيه شده بود نشان داد كه شهر نشيني مسائل ومشكلات مختلفي را براي لندن بوجود آورده است كه با گذشت اين مشكلات نه تنها كاهش نيافته بلكه باعث افزايش فشارها و استرس هاي رواني , بيماريها در ميان ساكينين شهر شده است و شهربا هزينه زياد تجاري , افزايش بهاي زمين و پايين بودن كارايي مديريت سيستم مواجه گرديد .

    اين گزارش علاقمندي به ايجاد شهرهاي جديد را دربريتانيا برانگيخت و بين سالهاي 1947 تا سال 1968, 26 شهر جديد يا باغشهر را در راستاي كنترل رشد شهر لندن و ايجاد تحرك توسعه در اسكاتلند و ولز ايجاد شد . با پايان برنامه ريزي شهري جديد در بريتانيا , در سال 1965 كشور فرانسه برنامه شهرهاي جديد را تصويب نمود . يك سياست شهري جديد را براي كنترل جمعيت و توسعه اقتصادي شهر پاريس و مادر شهرهاي ديگر تهيه شد . هدف ايجاد 9 شهر جديد بودكه 5 شهر جديد در نواحي پاريس و چهار شهر جديد در نواحي بين فرانسه ساخته شد تا ارتباط بين قطبهاي رشد ايجاد كند

    هم اكنون پنج شهر جديد وجود عيني يافته ودر سال 1987 , حدود 600 هزار نفر جمعيت , 22 هزار شغل , 1000 هكتار فضاي اشتغال و دوميليون متر مربع دفاتر خدماتي و فضاي اداري را در خود جاي داده اند كه در آينده نيز قابل گسترش و توسعه هستند .

    اين پنج شهر عبارتند از اوري , سرژي پونترا , سن ـ كانتن ـ آن ايولين , مارن ـ لا ـ واله و ملن ـ سنار ( آمار نوشهرهاي ياد شده مربوط به سال 1987 مي باشد).

    آسان است كه بفهميم كه علت جذابيت اين نوع سياست و برنامه ريزي شهرهاي جديد , عدم تمركز فضايي براي ملل توسعه يافته بود كه تا دهه 1970 با مسائل ومشكلاتي از قبيل نرخ رشد بالاي جمعيت و رشد سريع شهرنشيني رو به رو شده بودند . رشد سالانه جمعيت مورد انتظار براي جهان كم توسعه يافته در سالهاي 1975 تا 1980 , 4 درصد بود .اين ميزان رشد به ويژه براي افريقا 5.2 درصد درسال بود.

    علاوه بر اين بيشترين رشد جمعيت در نواحي شهري , جائيكه مسكن از هر دو لحاظ كيفيت و كميت ناكافي و نامناسب بود تمركز يافته بود . كه نتيجه آن سكونت در زمينهاي نامناسب در داخل يا اطراف و نواحي حاشيه شهرهاي بزرگ بود( كميته بحران جمعيت , 1983 ) .اين نواحي كه بخش برزگي از جمعيت شهر را تشكيل مي داد , فاقد خدمات اساسي از قبيل آب , برق , فاضلاب كه از شاخص هاي مهم جامعه شهري است , بود .در نهايت بيشتر جمعيت شهري بصورت متراكم در يك شهر, معمولا در پايتخت ها , تا زمانيكه شهرهاي دوم و مياني قابل توجه و مهم در سلسله مراتب شهري شناخته شوند , متمركز شده بودند .

    در كشورهاي سيوسيالستي سابق , تئوري شهرهاي جديد بعنوان استراتژي قطب رشد جلوگيري از رشد شهرهاي بزرگ , استفاده از منابع داخلي , توزيع فضايي جمعيت , صنعت , توسعه مناطق عقب مانده و سوق دادن صنايع از سرزمين اصلي اروپايي به سوي نواحي وسيع ماوراي اورال در شرق بوده است .برنامه ريزان سيوسياليستي سعي داشتند در برنامه ريزي شهرهاي جديد محيط زيست و بناهاي تاريخي و زمينهاي كمياب كشاورزي , از توسعه شهري مصون بمانند .

    مواجه شدن كشورهاي در حال توسعه با شهرهاي بزرگ اوليه و مقايسه روند شهرنشيني آنها , اين كشورها براي مبارزه با رشد سريع شهرنشيني به سياستهاي شهرهاي جديد اروپاي 1945 بازگشتند و براي مبارزه با اين رشد لجام گسيخته برنامه ريزي شهرهاي جديد بطور مكرر در راستاي توسعه پايتخت ها بكاربردند .مثل ابوجا , پايتخت جديد نيجريه كه طراحي شده بود تا مراكز دولتي را به خارج از شهر لاگوس كه بطور نهايي با شبكه ترافيك بسيار شلوغ وسنگين مواجه شده بود انتقال دهد. كشورهاي مثل برزيل و.. ( جارو چاسكا , 1976 ) نيز پايتختهاي جديد را ايجاد كردند كه نتايج حاصله از اين سياستها براي اغلب آنها مايوس كننده گرديد .

    با به اتمام رسيدن ابوجا , هزينه اي كه براي ساخت آن پيش بيني شده بود در حدود ده ميليارد ريال بود , هزينه ساخت كاخ رياست جمهوري بسيار زياد و متكبرانه بود , همچنين يك مسجد با گنبد طلايي و يك مركز مشاوره بين المللي در اين شهر ساخت شد . علي رغم اين كوشش ها شهر هنوز تقريبا خالي است . در اين كشور دولت بطور فزاينده با بي ثباتي مواجه است و اين حالت بعد از ابطال انتخابات ژوئن 1993 , ادامه يافت و براي اداره كردن شهر لاگوس كه با رشد مداوم جمعيت از 3 ميليون نفر در سال 1984 به 8 ميليون در سال 1990 رسيده سيستم مديريتي با ( شروع پايتخت جديد 1993 ) مشكلات فراواني دست به گريبان است .در امريكاي جنوبي برزيلايا در 1992 كه ازعمر ساخت آن 35 سال مي گذشت و جمعيت آن 1.8 ميليون بود باوجود اينكه بسياري از دفاتر و ادارات دولتي برزيل در برزيلايا قرار گرفته بود (برزيلايا , 1992 ) . اكنون برزيلايا در يك مقياس برزگ و با معماري مدرن باجداگزيني سكونتگاهي , وايجاد انزوا و جداسازي اجتماعي , در داخل شهر روبروشده است .بسياري ازساكنان برزيلايا را ترك كردند و انزواي شهر بعلت موقعيت داخلي , مشكلاتي در جذب ساكنان جديدي از شهرهاي ساحلي , ريودوژانيرو و سائوپولو ايجاد نموده است .

    باوجود اين , مسائل و مشكلات شهري در كشورهاي كم توسعه يافته ادامه دارد و نياز به سياستهاي شهري كاملاً روشن بود و سياستهاي توسعه مانند طرحهاي اوپايي و امريكايي اغلب با مشكلاتي همراه است , بويژه اين مورد نيز براي سياست شهرهاي جديد بريتانيا ممكن است گمراه كننده باشد . اين واقعيت است كه شهرهاي جديد بريتانيا هرگز به تراكم جمعيتي خود نرسيده اند , و در حالت عمومي كه آنها قادر به جلوگيري از رشد لندن نبودند يا حتي توانايي غلبه بر انزواي پايه هاي اقتصادي خودشان را ندارند .

    در كشور فرانسه هدف ايجاد شهرهاي جديد اشتغالزايي بود ,و اهداف عمومي تنها مسائل جمعيتي نبود .

    با وجود عمر كم شهرهاي جديد كشورهاي مثل مصر و ايران اقدام به اجراي سياستهاي شهري جديدي نمود . كشور مصر اين سياستهاي جديد شهري در زمانيكه با آشوبهاي مختلف ملي مواجه شده بود , احساس نياز نمود و در برنامه ريزي جديد شهرهاي و سياستهاي شهري مدرن خود ابتدا از سياستها و مدلهاي انگليسي و فرانسوي تاثير پذيرفت و با تجديد حيات اين مدل برنامه ريزي شهري , شهرهاي جديد قبل توجهي بين سالهاي 1960 تا 1970 ايجاد نمود .

    قابل ذكر است كه ساخت شهرهاي جديد در كشور مصر به 3100 قبل از ميلاد برمي گردد كه درآن زمان فراعنه مصر شهر ممفيس را براي احيا ساختن سرزمين نيل ايجاد نمودند ( ويليام استون و استوك , 1988 ) و بيشتر شهرهاي جديد هلي پوليس كه در صحراي شمال شرق قاهره ساخته شده بود كه در سال 1905 مقر آنها كشف شد .

    اگرچه شهر هلي پوليس توسط شهر قاهره بليده شد و خالي سكنه گرديد وپيشرفت پيدا نكرد . با وجود اين در رمزه شهرهاي تاريخي بدون اينكه دست خورده باشد باقي مانده است .

    دومين مدلي كه در برنامه ريزي هاي كلان، در كشورمصر استفاده شد، الگويي از برنامه ريزي‌هاي كلان شوروي سابق بوده , كه به نظر برخي از محققان ، براي مصر خيلي آكادميك بود . اين مدل برنامه ريزي از سال 1955 تا 1972 با شروع روابط بين دوكشور مصر و اتحاد جماهير شوروي سابق در مصر تهيه شد .

    هنگامي تمامي بخشها در برنامه ريزي شهرهاي جديد مشاركت كردند وتصاوير اصلي برنامه ريزي بوسيله حسن كفراوي از كمينه جديد وزارتي , مسئوليت تمام اختيارات با خود ش بود ارائه شد , آقاي كفراوي در كميته تصميم گرفت شخصاً شهرهاي جديد را به پيش ببرد و برنامه ريزي شهرهاي جديد را از انتقادات و مخالفت هاي در سطح بالاي دولتي وجود داشت حفظ كند وتلاش او باعث تداوم برنامه ريزي شهرهاي جديد در كشور مصر و ايجاد شهرهاي 10 رمضان , شهرسادات , 6اكتبر , 15 مي , شهر بدر , شهر جديد صالحيه , شهر العبور , شهر بني سف , ال شيخ زايد , ال شوروك شد .

    در كشور ايران اولين اقدام رسمي و اداري كه براي احداث شهرهاي جديد به عمل آمد , تصويب نامه مورخ اسفندماه سال 1364 هيات وزيران است . در اين مصوبه , احداث 12 شهر جديد در اطراف شهرهاي بزرگ پيش بيني شده بود . اين مصوبه , ميزان اشتغال , جمعيت نهايي و سرريز جمعيت شهرهاي مادر براي افق سال 1390 و اراضي مورد نياز را ذكر كرده است .

    گرچه , سابقه ايجاد شهرهاي جديد در ايران به دوره هاي ساسانيان برمي گردد , ولي از 1320 تا 1357 در اطراف شهرهاي بزرگ تهران و اصفهان شهرك هاي مسكوني(متصل و پيوسته ) نسبتاً زيادي ساخته شد , اما در مورد شهرهاي جديد به جز تجربه فولاد شهر , هيچ تجربه اي براي ايجاد شهر جديد در ايران وجود نداشت كه بتواند اساس مطالعات بررسي جمعيت بهينه در شهرهاي جديد مصوب سال 1364 واقع گردد .

    يكي از هدف ها وسياستهاي سياسي در شهرهاي جديد ايران , تركيب متعادل گروههاي مختلف اقتصادي ـ اجتماعي جمعيت است .بر اين اساس , تلاش براين بود كه برخلاف شهرهاي جديد چون : آبادان و مسجدسليمان در خوزستان , فولاد شهر در اصفهان و سرچشمه در كرمان كه دراي تركيب اجتماعي اقتصادي محدود و مشخص يعني خوابگاهي براي كارگران مجتمع هاي بزرگ صنعتي بودند , در اين شهرها حتي الامكان طبقات بيشتري جايگزين شوند (كامروا,1372) .

    يكي از تجربه هاي عملي در كشورما شهر جديد سهند در كنار شهر تبريز است كه نقش تسريع كننده رشد , چون اهرمي موثر در توسعه كيفي منطقه شهري در كنارتبريز انجام وظيفه مي كند و به عنوان شهر موازي تبريز نقش , هويت و انداز نهايي خود را كسب مي كند .

    در كشور ما برنامه ريزي شهرهاي جديد در چارچوب سه الگوي شهرهاي جديد « مستقل » , «اقماري » , « متداوم » در نظام توليدي و سازمان فضايي كشور پديد آمده , عبارتند از : هشتگرد , پرند , پرديس , زاويه , اشتهارد , انديشه , بهارستان , مجلسي , گلبهار, مهاجرن , امير كبير, .....) مي باشد ,قابل ذكر است كه شهرهاي جديد اوليه اغلب برمحور توسعه يا ايجاد يك فعاليت اقتصادي ـ صنعتي , سپس شهرهاي ايجاد شده چند نقشي هستند . اين شهر ها براي پاسخگويي به نيازهاي طبيعي و تحقق اهداف توسعه , در راستاي پذيرش تئوري قطب رشد به مثابه راهبردي در برنامه ريزي شهري كشور بوجود آمد كه درصورت بي تفاوتي مشكلات لاينحل براي كشور ببار مي آورد .



    منابع

    1- كامروا , ع . پيش بيني و تعيين آستانه هاي جمعيت بهينه در شهرهاي جديد,شهرهاي جديد , فرهنگي جديد در شهر نشيني , مجموعه مقالات ارائه شده در كنفرانس بين المللي توسعه شهري و شهرهاي جديد, اصفهان 12 تا 16 مهرماه 1372 , ص 11 و 12 .

    2-Dona j. Stewart 1996. Cities in the Desert: The Egyptian New – Town Program . College of Liberal Arts , Florida Atlantic University . Annals , pp . 459- 480
    [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]/|\[میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]/|\ [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ] /|\ [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]

    پسورد تمامی فایل هایی که پسوردشون ذکر نشده=www.noandishaan.com

    با قضاوت کردن از روی اطلاعات ناقص، مدیون وجدانمون نباشیم.


    ترس از شکست خودش باعث شکست میشه و نتیجه اون چیزی نیست جز گفتن ای کاش ...

    29 [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ])

  11. #10
    کاربر فعال

    تاریخ عضویت
    05-11-2009
    نوشته ها
    3,168
    مهندسی شهرسازی
    سپاس
    0
    127 سپاس در 88 پست
    امتياز:14582Array

    پیش فرض نوشهرها

    شهرهاي جديد معمولاً با هدف جلوگيري از گسترش بي رويه شهرهاي بزرگ و جذب سرريز جمعيت آنها و نيز جلب مهاجرين احتمالي به عنوان موج گير تأسيس مي شوند. در شهرهاي جديد فاصله بسيار بيشتر از شهرك با شهر اصلي است و معمولاً خارج از نفوذ شهر هستند. موضوع شهرهاي جديد در ايران در حال حاضر يكي از سياست هاي اصلي وزارت مسكن در كنار بهسازي و احياي بافت قديم شهرها به خصوص شهرهاي بزرگ و توسعه بيروني (فيزيكي) شهرهاي موجود مي باشد كه محل بحث بسياري از كارشناسان اقتصادي، جامعه شناسي، معماران و شهرسازان و... مي باشد.در حال حاضر عليرغم تلاش هاي انجام شده جمعيتي در حدود ۲۰۰ هزار نفر در بيش از ده شهر جديد در كشور سكونت دارند و پيش بيني شده است در سال ۱۴۰۰ اين رقم به ۵/۳ ميليون نفر افزايش يابد.
    روند پيچيده تر شدن مسائل شهر و شهرنشيني (به ويژه مسأله مسكن) در سال هاي اخير سبب گرديد تا سياستگذاران آمايش زمين هاي شهري در سطح كشور از اواسط دهه ۶۰ به ايجاد موجي از طرح هاي آماده سازي زمين و نيز ايجاد شهرهاي جديد دست يابند.
    در حال حاضر براي ايجاد شهرهاي جديد كه حجم عمليات احداث آن در تاريخ شهرسازي ايران و حتي در ميان كشورهاي در حال توسعه نيز بي سابقه است، اهداف بسيار مهمي پيش بيني گرديده است كه هر يك از اين اهداف ناشي از تنگناها و نيازهاي موجود عرصه هاي شهري است. با اين وجود پس از گذشت چند سال از آغاز عمليات احداث شهرهاي جديد هنوز اين سؤال مطرح است كه ايجاد شهرهاي جديد چگونه مي تواند پاسخگوي اهداف پيش بيني شده باشد يا به عبارت ديگر تحت چه شرايطي و با ايجاد چه زمينه هايي اين راه حل مي تواند مطلوب و مفيد واقع شود و يا احياناً كارايي خود را از دست مي دهد و به صورت معضل جديدي در مي آيد. بدون شك نحوه اداره امور اين شهرها مؤثرترين شاخصي است كه به صورت مستقيم در چند و چون زندگي در شهرهاي جديد تأثير مي گذارند. از اين روست كه براي پاسخ به اين سؤال بايد شهرهاي جديد را به عنوان سكونتگاه هايي كه شرايط ويژه اي بر آنها حاكم است شناخت و هدف از ايجاد آنها را بررسي نمود.

    به طور كلي ضرورت هاي احداث نوشهرها در ايران به شرح زير است:
    ۱- ضرورت هاي ناشي از رشد فزاينده جمعيت و شهرنشيني
    ۲- ضرورت هاي ناشي از مسأله مسكن در شهرهاي بزرگ
    ۳- ضرورت هاي ناشي از تمركززدايي از كلان شهرها
    ۴- ضرورت هاي ناشي از كنترل ساخت و سازهاي بي رويه اطراف شهرها و برنامه ريزي فضايي
    ۵- ضرورت هاي ناشي از ملاحظات زيست محيطي
    ۶- ضرورت هاي ناشي از توسعه صنعتي برخي از مناطق و استقرار صنايع بزرگ و اسكان كاركنان.

    تعاريف
    شهرهاي جديد در نظام هاي اجتماعي- اقتصادي جهان و با توجه به تحولات نظريه اي بسيار دگرگون شده اند. هنوز تعريف جامعي براي شهرهاي جديد ارائه نشده است. اما مي توان تعاريف زيرا را براي آنها پذيرفت:
    ۱- شهرهاي جديد اجتماع هاي برنامه ريزي شده اي است كه در پاسخ به اهداف از پيش تعيين شده ايجاد مي شود.
    ۲- ايجاد شهر جديد عملي ارادي است كه فرض را بر وجود يك منبع قدرت يا سازماني مي گذارد كه تأمين كننده مكان و منابع براي توسعه شهر و اعمال كنترل مداوم بر آن است تا شهر به اندازه بادوامي برسد.
    ۳- شهر جديد اجتماعي خود اتكاست با جمعيت و مساحت مشخص، فاصله اي معين از مادرشهر، برنامه ريزي از پيش تعيين شده اهداف معين و همچنين برخوردار از تمام تسهيلات لازم براي يك محيط مستقل.
    ۴- معمولاً شهرهاي جديد براي تمركززدايي كالبدي اقتصادي و اجتماعي در ناحيه شهري شهرهاي بزرگ طراحي مي شوند تا با وجود جاذبه نزديكي به شهرهاي بزرگ جمعيت تشويق به خروج از مادرشهر شوند تا اسكان به همراه اجراي برنامه هاي توسعه اقتصادي، اجتماعي فراهم آيد. بدين ترتيب جذب سرريز هاي جمعيتي ساماندهي فضايي مادرشهر و ناحيه شهري بهبود وضعيت محيط كار زندگي سالم و اجتماعي كامل ميسر مي شود در واقع مفهوم شهر جديد مفهوم اجزاي يك شهر در ارتباط ارگانيك با يكديگر است.
    بنابر تعاريف قبلي شهرهاي جديد داراي تاريخ تولد مشخصي هستند و در زمان كوتاه و معيني ساخته مي شوند. اين گونه شهرها در تضاد كامل با پيدايش و تحول شهرهاي متراكم هستند و بر اساس يك هسته پيش از آن كه به وجود آيند تشكيل مي شوند و به كندي رشد مي كنند. معمولاً برنامه ريزي شهر جديد مبتني بر پيش بيني جمعيت است تا اين جمعيت تضميني پايه اي براي پيش بيني نيازهاي كالبدي اقتصادي و اجتماعي آينده باشد. طراحي و ساخت شهرهاي جديد بيشتر در زمين هاي بكر و غيرقابل كشت و بدون هسته اوليه صورت مي گيرد.

    دلايل ايجاد شهرهاي جديد

    سياست ايجاد شهرهاي جديد پس از انقلاب به يقين از بزرگترين و بااهميت ترين سياست هايي است كه در زمينه شهرسازي و به طور كلي شهرنشيني كشور اتخاذ شده است اما بايد ديد منشاء اتخاذ چنين سياستي چه بوده و بر اساس كدام راهبردي به اين نتيجه ختم شده است. در اين باره وزارت مسكن علاوه بر وجود مشكلات كالبدي شهرها دلايل زير را ارائه داده است:
    ۱- جمعيت كشور در سال ۱۴۰۰ به ۱۳۰ ميليون خواهد رسيد كه ۹۶ ميليون نفر در مناطق شهري و ۳۴ ميليون نفر در مناطق روستايي اسكان مي يابند. برابر اين پيش بيني جمعيت شهرنشين كشور در سي سال آينده سه برابر مي شود و بر پايه اين فرض تعدادي از شهرها و تراكم آنها و ساير موارد ثابت خواهد ماند بنابراين نياز به سطحي معادل سه برابر سطح موجود شهرها خواهد بود. در چهارچوب اين استدلال چون پيرامون شهرها را باغ ها و مزارع مي پوشاند براي پيشگيري از انهدام آنها ضرورت احداث شهرهاي جديد مطرح مي شود.
    ۲- حل مشكل مسكن شهري و حل مشكلات ناشي از نارسايي هاي امور زيربنايي شهرها و هرج و مرج و نابساماني كالبدي شهرها هرچند كه عوارضي تبعي ديگر ناشي از تراكم شديد جمعيت در چند شهر بزرگ نظير بيكاري، فقر، حاشيه نشيني و غيره نيز در اتخاذ تصميم ايجاد شهرهاي جديد نقش داشته است.
    ۳- تمركززدايي از شهرهاي بزرگ و جذب سرريزهاي جمعيتي آنها، جلوگيري از توسعه بي رويه شهرهاي بزرگ، ايجاد تعادل رشد اقتصادي و اجتماعي كنترل حركات مهاجرتي و نيز به سبب اشباع امكانات شهرهاي بزرگ در جذب جمعيت مهاجر. اگر به سير اتخاذ سياست هاي پاسخگويي به مشكلات شهرنشيني در ايران پس از انقلاب اسلامي نگريسته شود مشخص مي گردد كه در پاسخ به مشكل مسكن ابتدا با واگذاري زمين هاي مصادره شده به شهرنشينان و برخي مهاجرين فاقد مسكن تا حدي از شدت بحران كاسته شده وليكن به زودي عدم كارآيي اين راه حل به ويژه در شهرهاي بزرگ به اثبات رسيد از اين رو براي كمك به واگذاري زمين به نيازمندان و جلوگيري از زمين بازي در اين شهرها قانون زمين شهري وضع شد. صرف نظر از اين كه در اين دوره تا چه حد سياست ارائه مسكن تحقق يافته است، به طور كلي مسكن با واگذاري زمين و همچنين ساخت و سازهاي وسيع تا حدي خود انگيخته تأمين شده است. براي برنامه ريزي و طراحي دقيق اين گونه مجموعه ها به صورتي صحيح و از پيش انديشيده شده، ضرورت ايجاد و طرح هاي آماده سازي مطرح شد. اما در برخي از شهرهاي بزرگ، شهرهايي با محدوديت هاي ويژه، يافتن اراضي وسيع مناسب، آماده سازي و متصل به بافت موجود شهر ميسر نشد از اين رو توسعه ناپيوسته به عنوان يگانه راه پاسخگويي به گسترش برخي از شهرهاي بزرگ يا شهرهايي با موقعيت ويژه مطرح گرديد. اين چنين توسعه اي ديگر نمي توانست مانند طرح هاي آماده سازي از زيربناهاي شهر موجود استفاده كند و حداكثر بايد به تأمين خدمات در حد ساكنان خود اكتفا نمايد. زيرا به دليل فاصله از شهر اصلي بايد به خود متكي بوده و نيز داراي زيربناهاي لازم خدمات و صنايع باشد تا به صورت يك شهر مستقل و پويا عمل كند.

    اهداف عمده شهرهاي جديد
    مهمترين اهداف شهرهاي جديد را به شرح زير مي توان برشمرد:
    ۱. جلوگيري از توسعه بي رويه و كلانشهر شدن مادرشهر
    ۲. انتقال كارگاه ها از مادرشهر به شهر جديد
    ۳. جذب سرريز جمعيت با ايجاد كانون هاي اشتغال در شهر جديد
    ۴. جلوگيري از بالا رفتن قيمت زمين در مادرشهر و بورس بازي زمين به علت توسعه نامحدود مادرشهر
    ۵. پالايش مادرشهر براي سازماندهي توسعه آن به شكل منفصل
    ۶. كاهش هزينه رفت و آمد از مادرشهر به مناطق صنعتي اطراف شهرهاي بزرگ و حذف زمان تلف شده كاركنان مناطق صنعتي مذكور و جابجايي ساكنان به علت وسعت شهر بزرگ
    ۷. جلوگيري از ايجاد حاشيه نشيني در شهرهاي بزرگ
    ۸. سبك شدن بار ترافيك در داخل مادرشهر
    ۹. احداث محل سكونت در نزديكي محل كار
    ۱۰. استفاده از اراضي غيرزراعي براي ايجاد شهرهاي جديد و جلوگيري از تخريب اراضي كشاورزي حومه شهرهاي بزرگ
    ۱۱. ايجاد اشتغال در شهر جديد و جلوگيري از خوابگاهي شدن آنها
    ۱۲. تنزل بهاي تمام شده واحدهاي مسكوني به علت پايين بودن بهاي زمين با توجه به نسبت هزينه ساخت و قيمت زمين در شهرهاي بزرگ و در نتيجه امكان ارائه مسكن به مردم
    ۱۳. انتقال سرمايه هاي كوچك مردم از فعاليت هاي واسطه اي به سرمايه گذاري در مسكن و صنايع و كارگاه هاي توليد ي به علت پايين بودن قيمت زمين و حذف سرقفلي هاي كلان در شهرهاي بزرگ
    ۱۴. كاهش هزينه هاي توسعه زيربناي مادرشهر
    ۱۵. آزاد شدن سطوح كارخانه ها و كارگاه هاي مزاحم داخل مادرشهر براي ايجاد تأسيسات مورد نياز زيربنايي از قبيل فضاهاي سبز، آموزش خدماتي و ترافيكي
    ۱۶. جلوگيري از آلودگي محيط زيست در شهرهاي بزرگ كه در بعضي از شهرها از جمله تهران به شكل خطرناكي درآمده است.
    ۱۷. احداث شهر از پيش برنامه ريزي شده و متناسب با نياز واقعي جامعه
    ۱۸. امكان كنترل ساخت و سازها در شهر جديد طبق ضوابط مطلوب مطالعه شده
    ۱۹. پالايش شهر از شغل هاي كاذب و مخرب كه با توسعه رشد شهرهاي بزرگ روبه ازدياد است.
    مسائل شهرهاي جديد
    به طور كلي، هر پديده اجتماعي داراي كاركردهاي مثبت و منفي است. لذا، شهرهاي جديد نيز به عنوان پديده هاي اجتماعي گرچه براي پاسخگويي به نيازهاي شهروندان احداث شده ولي در عين حال داراي مشكلات عديده اي است كه در زير به چند نمونه از آنها اشاره مي گردد:
    * فقدان تمركز بين بخش هاي خصوصي و دولتي،
    * ناكافي بودن سيستم مالي براي تضمين سرمايه گذاري
    * عدم برآورد دقيق هزينه ها براي كسب امكانات در بازار و....
    * فقدان هماهنگي بين مديريت شهرها و برنامه هاي مربوط به حمل و نقل
    * عدم توجه به جنبه هاي تاريخي و هويتي شهروندان، زيرا، شهروندان معرف ويژگي ها، ريشه ها، اصالت و فرهنگ هاي مختلف هستند. اين عدم توجه موجب اختلال در وضعيت روانشناختي ساكنين گشته و عامل تنش هاي فرهنگي، قومي و تاريخي مي گردد. از اين رو، عدم احساس هويت جمعي و تعلق گروهي باعث مي گردد كه آنها نتوانند در روابط اجتماعي مشاركت نمايند.

    كاركردهاي شهري ناقص
    شهر جديد، به رغم كمك هاي متعدد نمي تواند همانند شهرمادر باشد، زيرا جذابيت هاي خاص آن را ندارد. شهرمادر در طول تاريخ شهر شده است و براساس نيازهاي تدريجي شكل هاي جديد از نهادها و سازمان هاي در آن به وجود آمده اند. حال آن كه شهر جديد با توجه به اين كه با فاصله جغرافيايي تعيين شده در اطراف شهرمادر ساخته مي شود. به راحتي نمي تواند خود را تكميل كند و مجبور است به عنوان شهر اقماري و وابسته در كنار شهر متروپل قرار بگيرد. تنوع گروه ها و اقوام، ناشناخته شدن آنها توسط ديگر گروه ها و تنش هاي فرهنگي كه اين وضع ايجاد خواهد كرد، نمي تواند سيماي مطلوبي از شهر ارائه نمايد.
    * شهر جديد يك اقدام غير واقع بينانه در جهت دهي شهرنشيني و تمركز به طرف پيرامون محسوب مي شود كه آينده روشني را نشان نمي دهد.

    شهرهاي جديد تهران

    سياست ايجاد و توسعه شهرهاي جديد در اطراف تهران با توجه به اهداف زير اجرا شده است:
    ۱. توزيع مناسب و برنامه ريزي شده جمعيت در ناحيه شهري تهران از نظر هدايت سرريز جمعيت كلانشهر تهران به شهرهاي جديد؛
    ۲. تمركززدايي از كلانشهر ناحيه با انتقال برخي از وظايف آن به شهرهاي جديد به گونه اي كه اين شهرها بتوانند نقش پيوندي بين مراكز جمعيتي كوچك و كلانشهر را ايفا كنند؛
    ۳. پالايش تهران و بهبود و ارتقاي معيارهاي زيستي و خدماتي در آن؛
    ۴. جلوگيري از بالارفتن بي رويه قيمت زمين مسكن و همچنين ايجاد نواحي حاشيه نشيني و تخريب اراضي كشاورزي، در اطراف تهران.
    براي برآورده شدن اهداف فوق، شهرهاي جديدي در ناحيه شهري تهران مكان يابي شده اند. محدوده ناحيه اي كه به عنوان ناحيه شهري تهران براي مكان يابي شهرهاي جديد مطالعه مي شود، از شمال تا ارتفاعات البرز، از شرق تا شهرستان دماوند، از جنوب تا شهرستان ري و از غرب تا شهرستان قزوين است. اين ناحيه؛ شهرستان هاي تهران، كرج، ورامين، ري و شميرانات، ساوجبلاغ و شهريار را در برمي گيرد و ۱۳ هزار كيلومتر مربع (كمتر از يك درصد مساحت كل كشور) مساحت دارد. اين ناحيه از نظر همبستگي اقتصادي _ اجتماعي، رشد جمعيتي مشابه، راه هاي ارتباطي و دسترسي هاي قديمي داراي بافت درهم تنيده اي است و به عنوان يك ناحيه واحد شناخته مي شود. حجم جمعيت آن طي ۱۳۳۵ _ ۱۳۷۰ ، ۹/۴ برابر شده است، در حالي كه جمعيت كل كشور طي همين مدت ۶/۲ برابر افزايش داشته است (جمعيت ناحيه شهري تهران از يك ميليون و ۹۰۰ هزار نفر در سال ۱۳۳۵ به ۹ ميليون و ۵۰۰ هزار نفر در سال ۱۳۷۰ و ميزان شهرنشيني از ۶/۸۰ درصد به ۹۲ درصد رسيده است.) طي سال هاي اخير از رشد جمعيت تهران كاسته شده، اما به رشد جمعيت ناحيه شهري تهران افزوده شده است (رشد جمعيت شهر تهران طي دهه ۱۳۵۵- ۱۳۶۵ و ۱۳۶۵ _ ۱۳۷۰ معادل ۸/۲ و ۴/۲ درصد بوده است). همچنين ۲۱ درصد مهاجران كل كشور در ناحيه شهري تهران اسكان يافته اند. به طور كلي با خوش بيني بسيار مي توان اظهار داشت كه در ۱۳۹۵ جمعيت ناحيه شهري تهران به ۱۹ تا ۲۱ ميليون نفر مي رسد. طبق محاسبات براي ۶ ميليون نفر فضا مورد نياز است. براين اساس پنج شهر جديد پرديس، هشتگرد، اشتهارد، زاويه و پرند در دستور كار طراحي و احداث براي اسكان مهاجرين و جمعيت مازاد تهران و شهرهاي ناحيه شهري قرار گرفت. بايد طبق برنامه از پيش تنظيم شده دست كم حدود ۳ ميليون نفر از آن به عنوان سرريز جمعيت به اين شهرهاي جديد هدايت و اسكان يابند.
    هم اكنون شهر تهران با محدوديت هاي جدي توسعه روبه رو است، زيرا در چند سال گذشته بيش از ۳۰۰ هكتار از اراضي كشاورزي داخل محدوده پنج ساله و ۲۰۰ هكتار از اراضي كشاورزي محدوده ۲۵ ساله زير ساخت و ساز رفته است، در عين حال علاوه بر اراضي كشاورزي، به باغ هاي پيرامون تهران نيز هجوم برده است.
    مكان يابي پنج شهر جديد ناحيه شهري تهران (پرديس، هشتگرد، پرند، انديشه و لتيان) با توجه به معيارهاي زير انجام گرفته است.
    ۱- دسترسي مناسب به شبكه هاي ارتباطي اصلي در ناحيه و فاصله مناسب با شهرهاي بزرگ ناحيه.
    ۲- امكان تأمين نيازهاي اساسي به تأسيسات زيربنايي از قبيل آب، برق وانرژي.
    ۳- امكان بهره برداري از توان هاي بالقوه اقتصادي.
    ۴- عدم هم جواري با نواحي كشاورزي.
    ۵- مناسب بودن محل استقرار شهر از نظر ايجاد تعادل ميان قطب ها و شهرهاي موجود در ناحيه.
    ۶- دارا بودن شرايط مناسب اقليمي، توپوگرافي، زيست محيطي و چشم اندازهاي مطلوب.
    ۷- دارا بودن شرايط مناسب براي احداث شهر از نظر تأمين نيروي انساني و مصالح ساختماني مورد نياز.
    شهر جديد پرديس
    برابر مصوبه مورخ ۲۳/۱۲/۶۸ شوراي عالي شهرسازي و معماري ايران درباره موضوع مكان يابي و تعداد جمعيت شهر جديد پرديس، احداث اين شهر از ديدگاه قانوني رسمي شد و در تاريخ ۱/۵/۱۳۶۹ اساسنامه شركت عمران آن به تصويب رسيد. محل استقرار اين شهر پس از انجام مطالعات مكان يابي شهرهاي جديد در ناحيه شهري تهران برگزيده شد. شهر جديد پرديس در فاصله ۳۵ كيلومتري شرق تهران در كنار جاده ترانزيت تهران _ آمل احداث مي شود. اين جاده يكي از راه هاي اصلي كشور است كه پايتخت را به شهرهاي مهم ساحلي درياي خزر متصل مي كند. بنابراين محدوده راهبردي شهر جديد پرديس شامل محدوده شرقي ناحيه شهري تهران تا منتهي اليه حوزه شهري دماوند مي شود. اراضي آب انجيرك به دليل عوامل مناسبي كه در زير مي آيد براي احداث شهر جديد پرديس با ظرفيت ۲۰۰ هزار نفر جمعيت برگزيده شده است:
    * فاصله مناسب با تهران (حدود ۳۵ كيلومتر).
    * استقرار آن در مسير يكي از جاده هاي اصلي كشور.
    *وجود موانع توپوگرافي كه مانع اتصال اين ناحيه به تهران مي شود.
    * تراكم بسيار كم جمعيت در اين ناحيه كه از متوسط تراكم سطح كشور با احتساب زمين هاي كويري نيز كمتر است.
    * وجود شرايط مناسب زيست محيطي و چشم اندازهاي طبيعي.


    به شرط تحقق برنامه هاي پيش بيني شده، در اين شهر مي توان ۲۰۰ هزار نفر جمعيت را در زميني به مساحت ۲۱۴۰ هكتار مستقر كرد و امكانات بالقوه تأمين ۵۰ هزار شغل وجود خواهد داشت.
    همچنين در بخش شرقي ناحيه شهري تهران مي توان نقش شهر مياني را براي شهر جديد پرديس در نظر گرفت، اما مطالعات جمعيتي، تعداد جمعيت محدوده راهبردي شهر جديد پرديس را در حدود سال ۱۴۰۰ در شرايط ادامه روند خود به خودي استقرار جمعيت و تشديد آن بالغ بر ۲۵۷ هزار نفر نشان مي دهد كه به طور محسوسي بيش از ظرفيت جمعيتي تعيين شده براي اين شهر مي باشد.
    براي اين شهر از نظر نقش خدماتي، دو عملكرد تحقيقاتي علمي و توريستي- تفريحي پيش بيني شده است، زيرا عملكرد شهر فراتر از مرزهاي كالبدي آن خواهد رفت و به حوزه نفوذ خود اثر خواهد گذاشت. مراكز تحقيقات پزشكي و مخابراتي نيز در پرديس مستقر خواهد شد، بنابراين شهر جديد پرديس به كانون علمي، تخصصي و فني ناحيه شهري تهران و احتمالاً تحقيقات اجتماعي كشور مبدل مي شود. همچنين عملكرد توريستي _ تفريحي شهر سبب رونق فعاليت هايي چون هتلداري، ايجاد رستوران و احداث مراكز تفريحي و سياحتي در محور ارتباطي با شهر تهران خواهد شد، چنانچه شهر جديد پرديس بتواند در نظام سلسله مراتب فضايي شهري تهران نقش مياني را ايفا كند و خدمات اداري، سياسي و تجاري ناحيه شرق تهران بزرگ را سامان دهد، مي توان به تحقق عملكردهاي آن اميدوار شد.

    الگوي شهرهاي جديد در ايران

    شهرهاي جديد ايران از نظر استقرار در فضا و كاركرد در پنج الگو طبقه بندي مي شوند:
    ۱
    - شهرهاي جديد سازماني _ صنعتي

    اين الگو به عنوان نخستين اقدام در زمينه ايجاد شهرهاي جديد و براي استفاده بهينه از منابع و امكانات بالقوه در مناطق مختلف كشور طراحي و احداث شده است. اين گونه شهرها به دليل دارا بودن موقعيت جغرافيايي و شرايط اقتصادي _ اجتماعي خاص، پذيراي نقش ويژه اي شده اند و بيشتر آنها از خوداتكايي برخوردار بوده اند و مشاغل و خدمات كافي براي ساكنان ايجاد كرده اند، مانند آبادان، انديمشك، مسجد سليمان، پولادشهر، پيرانشهر، بندر شاهپور، آغاجاري، هفتگل، زرندنو، شهرك مس سرچشمه و شهرك هاي صنعتي البرز، ساوه، رشت و غيره.

    ۲- شهرهاي جديد اقماري

    متداول ترين نوع ايجاد شهرهاي جديد در ايران شهرهاي جديد اقماري است. ضرورت احداث چنين شهرهايي ناشي از رشد روز افزون مشكلات شهرهاي بزرگ در قبل و بعد از انقلاب بوده است. از اين الگو بيشتر در اطراف شهرهاي بزرگ به خصوص تهران استفاده شده است و نقش عمده آن ساماندهي فضايي شهر اصلي و جذب سرريزهاي جمعيتي شهرهاي بزرگ مي باشد.
    پيش از انقلاب به دنبال اجراي طرح هاي جامع شهري و ناحيه اي ده ها شهرك و قطب صنعتي به وجود آمده اند كه علاوه بر بخش خصوصي، وزارت مسكن و شهرسازي در احداث آنها سهيم بوده است، علاوه بر اين شهرها، بعد از انقلاب نيز شهرهاي جديدي در دست احداث هستند. بعضي از شهرهاي جديد در قبل و بعد از انقلاب عبارتند از: شاهين شهر، مجلسي و بهارستان در اصفهان، هشتگرد، پرند، انديشه در تهران، علوي در بندرعباس، سهند در تبريز، صدرا در شيراز، رامين در اهواز، رامشار در زابل، طبس در چاه بهار، گلبهار و بينالود در مشهد و مهاجران در اراك. اين گونه شهرها در خارج از محدوده طرح جامع و بيشتر در ناحيه شهري مادرشهرها براي تحقق راهبرد ايجاد شهرهاي جديد مصوب شوراي عالي شهرسازي كشور احداث شده اند و براي توسعه ناپيوسته شهر اصلي ايفاي نقش مي كنند.
    پس از انقلاب نيز به دليل پيش بيني دو برابر شدن جمعيت كشور و سه برابر شدن جمعيت شهري آن طي دوره ۱۴۰۰-۱۳۶۵ لزوم طراحي و احداث اين شهرها براي ساماندهي فضايي شهرهاي بزرگ و كنترل رشد جمعيتي و كالبدي آنها مطرح شد.

    ۳- شهرهاي جديد با هويت مستقل

    اين الگو براي تعادل در توزيع جمعيت و امكانات، توسعه ناحيه اي، خودكفايي نسبي از نظر اشتغال و خدمات، رعايت اصول زيست محيطي و در نهايت جدايي گزيني از مشكلاتي كه در شهرهاي بزرگ با آنها مواجه هستند به كار مي رود. در ايران از نظر كاركرد هيچ كدام از شهرهاي جديد ساخته شده موفق به ايفاي كاركردي از اين نوع نبوده اند.

    ۴- شهرهاي جديد پيوسته

    شهرهاي جديد پيوسته بيشتر در چارچوب طرح جامع مادرشهر مكان يابي شده اند و به عنوان بخش مسكوني يا صنعتي آن عمل مي كنند. بيشتر اين شهرها با گذشت زمان از نظر فيزيكي در شهر اصلي ادغام شده اند و فضاي زيستي ، توليدي دوگانه اي را با آن ايجاد كرده اند، مانند ملك شهر و خانه اصفهان در اصفهان، كوي ولي عصر در تبريز ، رضا شهر در مشهد، لويزان، كن و اكباتان در تهران، صفائيه در يزد و معالي آباد در شيراز كه همه آنها با هدف شهرك ها و مجتمع هاي مسكوني براي تأمين مسكن كارمندان دولت و افراد و نيز ساماندهي فضايي مادرشهر ايجاد شده اند. ويژگي بارز آنها فقدان اقتصاد پايه اي و نقش توليدي است. اين گونه شهرها در پيش از انقلاب براي اجراي برنامه پنجم عمراني و پس از انقلاب براي تحقق سياست واگذاري زمين شهري به افراد احداث شده اند.

    ۵. شهرك هاي شركتي

    شهرك هاي شركتي، اجتماع هاي برنامه ريزي شده اي براي اسكان شاغلان مجتمع هاي جديد صنعتي است؛ همانند كشت و صنعت ها و مجتمع هاي صنعتي- معدني و كشاورزي. اين گونه شهرها براي اقدام هايي نظير استقرار صنايع جديد در نواحي دور افتاده و بهره برداري از منابع طبيعي در نقاط جديد به وجود آمده اند. اين شهرها عموماً در گذشته براساس سياست توسعه برون زا و بدون توجه به اوضاع جامعه و منافع ملي و فقط بنا به خواست برنامه ريزان خارجي ايجاد شده اند. براي ايجاد آنها به شرايط تاريخي، سنتي، فرهنگي و روانشناسي مردم توجهي نشده است و بيشتر در بن بست توسعه گرفتار شده اند. اين الگو، اغلب فاقد مطالعات مكان يابي دقيق است و مسائلي همانند هزينه هنگفت ساخت و ساز، فقدان شرايط مساعد براي حمل و نقل، فقدان آب كافي و نامساعد بودن آب و هوا موجب عدم جذابيت آنها شده است. اين گونه مجتمع ها با توجه به دورافتادگي، داراي خصلت جزيره اي بوده، همچنين محروميت هاي متعددي در زمينه بهداشت، آموزش، اوقات فراغت، تأمين مايحتاج زندگي و روابط اجتماعي گسترده دارند؛ مانند كشت و صنعت نيشكر هفت تپه، كارون، دو شهر كارگري و دو شهرك كارمندي كه طي دهه چهل در فاصله ۲ تا ۲۷ كيلومتري كارخانه توليد و تصفيه نيشكر و همچنين شهرك هاي بوستان، ني آباد و شوشتر نو كه براي اسكان ۹۵۰۰ نفر از كاركنان كشت و صنعت كارون در سال ۱۳۵۶ احداث شده اند. از جمله مشكلات اين گونه شهرها مي توان به موارد زير اشاره كرد:
    * وابستگي شهر به يك فعاليت اقتصادي و اشتغال ناشي از آن؛
    * محدوديت جمعيت شهر كه ناشي از فقدان تشكيلات آزاد رشد جمعيت است، زيرا فقط كاركنان شركت، جمعيت شهر را تشكيل مي دهند؛

    * مالكيت انحصاري شركت بر اراضي؛
    * الگوي مسكن سازماني به عنوان شيوه عمده تصرف مسكن؛
    * وابستگي خدمات شهر به شركت؛
    * جدايي شهر از شبكه شهرها و آبادي هاي ناحيه؛
    * فقدان رونق شهري؛

    * هزينه سنگين نگهداري شهر و مشكلات توسعه آن.

    كاركردهاي شهرهاي جديد

    * پاسخ به نيازها
    برنامه هاي نوسازي يا ساخت شهرهاي جديد در اطراف شهرهاي بزرگ در پاسخ، به سه نياز طراحي مي شود: نيازهاي جمعي در سطح ملي يا منطقه اي، نيازهاي فردي يا اجتماعي شهروندان، نيازهاي سازمان دولتي از جمله شهرداري ها

    * تصميم اقتصادي و شهري:

    نرخ پايين زمين ها و تعادل مجدد توسعه منطقه اي
    هدف اصلي شهرهاي جديد استفاده از زمين هاي بكر و ارزان قيمت است كه تاكنون مورد بهره برداري قرار نگرفته است. اين زمين ها عمدتاً در حاشيه شهرها يا دور از آن قرار دارند و معمولاً بين متروپل و شهرهاي اقماري واقع شده اند.

    * شهر جديد نبايد نمونه اي مجزا از كل و براي خود باشد.

    شهر جديد عضو مجموعه اي سيستم شهري است و با الگوهاي برنامه ريزي اقدام به ايجاد زيرساخت ها مي كند.
    شهر جديد كنترل كننده رشد بي رويه جمعيت مادر شهر است و در عين حال با استفاده از آن جمعيت، سعي در كمك به توسعه اجتماعي- اقتصادي دارد. اين كمك ها در خصوص سرمايه گذاري ها، زيرساخت هاي حمل و نقل شهري، تأسيسات و خدمات رساني شهري است.

    * از وظايف شهرهاي جديد:

    ايجاد مراكز فعال و پوياست.
    مراكز فعال و پويا از مهمترين عناصر شهر جديد به شمار مي روند و اين امر در پرتو برنامه ريزي صحيح امكان پذير است. اين مراكز مي توانند در مبادلات مختلف اجتماعي، تجاري و اقتصادي نقش عمده اي داشته باشند.

    * انطباق با مكانيسم هاي مالي و مديريتي

    تحقق شهرهاي جديد نيازمند به كارگيري مكانيسم هاي مالي و مديريتي است. طراحي برنامه هاي شهري موقعي امكان پذير است كه با دقت كافي همراه باشد و در عين حال از لحاظ مالي پشتيباني شود.
    ايجاد شهرهاي جديد بايد مرحله اي جديد از سياست مديريتي را در خصوص برنامه هاي مختلف ارائه نمايد. اين شهرها در عين حال بهترين مكان آزمايشي تجارب مديريتي هستند.

    * شهر جديد: مجموع عوامل شهري

    شهر جديد فقط مجتمع هاي مسكوني، خانه هاي گروهي و فردي نيست، بلكه داراي مراكز تجاري و اداري، مراكز شهري، مناطق فعاليت ها، مؤسسات، زيرساخت ها، خدمات عمومي و خصوصي و محله هاي مسكوني مي باشد.
    در عين حال، شهر جديد در ابعاد خاص خود، با اسكان هزاران نفر در خود، معيارهاي فرهنگي و اخلاقي منحصر به فردي نياز دارد.

    * شهر جديد: يك اقدام فرهنگي

    از آنجا كه شهر جديد براي پاسخگويي به نيازهاي جمعيت ها است. لذا، به دنبال آن است كه جمعيت را به شيوه هاي جديد علمي- فني نيز آشنا سازد و يك گام بيشتر به سوي تمدن ببرد. با توجه به اين كه شهر جديد در پي ارائه جديدترين راه حل ها براي شهروندان است، شايد بتواند در اين زمينه ها به مردم كمك نمايد و آنها را تشويق به اصول مدني كند تا كمتر درگير مسائلي از قبيل تفكيك اجتماعي- شهري و غيره شوند.
    در شهر جديد تركيبي از مساكن، دفاتر تجارت ها، آموزش هاي علمي- هنري، صنايع دستي، مشاغل آزاد و غيره و وجود دارد. از اين رو، در اين گونه شهرها شاهد حضور همه اين عوامل هستيم.

    * شهر جديد و نياز به مديريتي مناسب

    يك شهر جديد نياز به مديريتي كلي و فعال دارد. با توجه به ساختارهاي جديد و نيازهاي گوناگون شهر جديد، مديريتي مناسب از ضروريات اساسي آن به شمار مي رود تا به كارگيري كليه نيروها و امكانات، همگان را در مسيرهاي طراحي شده شهر هماهنگ سازد.
    شهرهاي جديد مهمترين و بهترين پديده عصر جديد محسوب مي شوند و به عنوان مظهر «تمدن جديد» به شمار مي روند.

    ويژگي هاي شهرهاي جديد

    اولين ويژگي شهرهاي جديد، احداث آنها در خارج از مناطق شهرهاي مادر است تا منطقه جديد به عنوان يك قطب موثر براي شهر اصلي عمل كند.(مثل شهر فولادشهر)
    دومين ويژگي آن در خصوص ايجاد چارچوب جديدي از كاركردهاي اسكان، كار، آموزش، اوقات فراغت، تجارت و غيره است. شهرهاي جديد بريتانيا، فرانسه و هلند(للشتاد، هلوستلي) يا بخشهاي شهر كوپنهاك در اين راستا، قرار دارند.
    در بريتانيا، هدف اوليه ايجاد شهرهاي جديد استقلال و خودكفايي بود و احداث شهرهاي برنامه ريزي شده مثل ميلتون كينز يا هامپشير جنوبي در ۱۰۰ كيلومتري لندن بدين منظور بوده و يا حتي احداث شهرهاي متوسط با جمعيت ۱۰۰ تا ۲۰۰ هزار نفر در چند دهه اخير براي كمك به مادر شهرها(و در عين حال با حفظ استقلال آنها) بوده است. در حالي كه در فرانسه هدف از ايجاد شهرهاي جديد در منطقه پاريس با جمعيت ۳۰۰ تا ۵۰۰ هزار نفري برخورداري اين شهرها از امكانات شهر پاريس و در عين حال ايجاد مراكز جديد شهري است.
    ويژگي سوم اقماري شدن شهرهاي جديد است تا با يك كمربند سكونتي بتواند شهر مادر را پوشش دهند. امكانات مربوط به حمل و نقل (مترو و ...) طبعاً كمك مي كند كه اين شهرها بتوانند اين ويژگي را دارا باشند. شهرهاي رانشتاد (آلمان) لوميراي، كان اروويل (فرانسه) و شهرهاي جديد آمريكايي در اين طبقه بندي قرار مي گيرند.

    شهرهاي جديد با ويژگي هاي زير مشخص مي شوند:

    تمايلات جمعيتي، اقتصادي و اجتماعي، كنترل رشد جمعيت، نرخ بالاي شهر نشيني، كاهش زمان كار و افزايش اوقات فراغت و هماهنگي در امر توسعه

    جنبه هاي طبيعي و تاريخي:
    ارزشيابي محيط طبيعي، توجه به آثار و بناهاي تاريخي و غيره. به طور خلاصه، شهر جديد پديده اي اجتماعي- اقتصادي در جهان است كه داراي الگوي رفتاري خاص در مسائل جمعيتي و نقش ويژه اي در درمان بيماريهاي اجتماعي، صنعت و مسائل مسكن اجتماعي است. به طور كلي، شهر جديد ابزاري براي مسائل مختلف حيات شهري است.

    شهرها در جست‌و‌جوي مفهومي نو

    از قرن نوزدهم، انديشمندان از شهر صنعتي توصيفي هراس انگيز را مطرح مي كنند و بي نظمي آن را در همه متون خويش گوشزد مي سازند؛ موضوعــي كه برخي از انديشمـندان قـرن بيسـتم نيز برآن باورند.
    در چنين هول و هراســي است كه مفهـوم شهرسازي در معناي جديد آن تولد مي يابد. شهر سازي، زماني متولد مي شود كه انگاره ها و الگو هايش، به گونه اي ماتقدم شكل گرفته است؛ الگوهايي كه برآنند تا با اجبار، خود را به واقعيت تحميل كنند؛ انگاره ها و الگوهايي كه شماري معدودند و عمدتاً همان هايي هستند كه از آغاز، توسط تخيل گرايان قرن نوزدهم پايه گذاري شدند.
    شهر از همان آغاز تولدش، مفهوم خود را در فلسفه و حكمت جست وجو مي كند. از نخستين انديشمنداني كه «اور» و «موهنجودارو» و «شوش» و «تئوچه تيتيلان» و... را بر پا داشتند، تا آخرين كساني كه مفهوم شهر را در ناشهرسازي و شالوده شكني جست وجو مي كنند، همه در پي تعميق فلسفي اين مفهوم هستند و برآنند تا از حكمت نظري به حكمت عملي دست يابند و آن را شكلي كالبدي- فضايي بخشند.
    از اين رو در پس همه تجليات كالبدي- فضايي و در بـــن هر آنچه «ناكجاآباد» و «آرمان شهر» خوانده مي شود، انديشه هايي متاثر از نحوه نگرش فلسفي به جهان و حكمت نهفته است. شناخت اين انديشه ها و حكمت هاي منبعث از آنها، اولين گام در انديشيدن به مقوله شهر است. اهميت برداشتن اين گام و حركت در مسير درست، به خصـــوص در پي تحولات فن شناختي دو ســده اخيــر دوچندان مي شود.
    اگر رنسانس در جست وجوي يافتن حكمت عملي و كاربردي در بازگشت به مفاهيم كهن و نوپردازي آنهاست و سعي دارد كه فضاي شهر خويش را بر اين مبنا رقم زند، انقلاب صنعتي با عرضه حكمت عملي خويش، مفهوم فلسفي جديدي از شهر را به دست مي دهد. اگر در دوران قديم، فلسفه از طريق حكمت عملي، چهره شهر را مي آراست و فضاي آن را مي پرداخت، در دوران جديد، فلسفه شهرسازي راه خويش را از حكمت عملي آن جدا مي كند؛ انديشه و عمل از هم دوري مي جويند و ناكجاآبادها در مقابل شهرهاي قارچ گونه، سست پايه، خود به خودي يا طراحي شده قرار مي گيرند.
    در حالي كه فلاسفه قرن نوزدهم، نقد شهر را از نقد جامعه صنعتي جدا نمي سازند و بر مبناي اين نقد، مدينه فاضله خويش را بنا مي نهند، عمل گرايان، شهر موجود را بر مبناي عملكــــرد هايي مي سازند و مي پردازند كه انقلاب فن شناختي سبب شــــــده است. هـنــر جــاي خــويــش را به فــن مي سپــارد و معـمار-هنـــــــرمند در مقابل معمار- مهندس عقب مي نشيند. انديشه هاي شهرسازي پيش از هر زمان ديگري در زمينه هاي فلسفي و حكمت عملي به جولان در مي آيند.
    از قرن نوزدهم، انديشمندان از شهر صنعتي توصيفي هراس انگيز را مطرح مي كنند و بي نظمي آن را در همه متون خويش گوشزد مي سازند؛ موضوعــي كه برخي از انديشمـندان قـرن بيسـتم نيز برآن باورند. در چنين هول و هراســي است كه مفهـوم شهرسازي در معناي جديد آن تولد مي يابد.
    شهر سازي، زماني متولد مي شود كه انگاره ها و الگو هايش، به گونه اي ماتقدم شكل گرفته است؛ الگوهايي كه برآنند تا با اجبار، خود را به واقعيت تحميل كنند؛ انگاره ها و الگوهايي كه شماري معدودند و عمدتاً همان هايي هستند كه از آغاز، توسط تخيل گرايان قرن نوزدهم پايه گذاري شدند؛ الگوهايي كه عمدتاً در سه زمينه اصلي مطرح گرديدند: الگوي خردگرا كه ترقي، فناوري و كارآيي را مد نظر داشت، الگوي سنت گرا كه بر ارزش هاي احساسي، ادراكي و زيباشناسي تكيه مي كند و الگوي ضدشهري كه بر آن است تا مفهوم كهن شهر و روستا را در هم ريزد و شكل جديدي از استقرار را بيان دارد.
    با فاصله صدساله از تدوين اين انگاره ها و الگوها، امروزه نيز طرح هايي با ظاهر بسيار متفاوت، همان استخوان بندي مطروحه در قرن نوزدهم را در خود دارند و به همان گونه در پي چهره پردازي الگو ها بوده و به همانگــونه به تجربه واقعيات مي پردازند. شكست هاي شهرسازي امروز نيز ريشه هاي خود را در اين بازنگري و تجربه الگويي باز مي يابد. اكنون سخن بر آن است كه اين مسائل، بدون جست وجوي يك شهرسازي كمتر نظريه اي و بسيار انساني تر قابل حل نخواهد بود و به همين دليل است كه پرداختن عملي به محيط در دستور كار قرار گرفته است؛ محيطي كه براي انسان و نه مسلط بر او برنامه ريزي و طراحي شده باشد.

    تعريف شهر جديد

    شهر هاي جديد در نظام هاي اجتماعي- اقتصادي جهان و با توجه به تحولات نظريه اي، بسيار دگرگون شده اند. هنوز تعريف جامعي براي شهر هاي جديد ارائه نشده است اما مي توان تعاريف زير را براي آنها بيان داشت:
    1 - اجتماع هاي برنامه ريزي شده اي در پاسخ به اهداف از پيش تعيين شده.
    2 - اجتماعي خود اتكا با جمعيت و مساحت مشخص؛ فاصله اي معين از مادر شهر با برنامه ريزي از پيش تعيين شده و اهداف معين.
    3 - معمولاً براي تمركززدايي كالبدي، اقتصادي و اجتماعي طراحي مي شود تا با وجود جاذبه نزديك به شهرهاي بزرگ، جمعيت تشويق به خروج از مادرشهر شود.

    بنابراين شهر جديد داراي تاريخ تولد مشخص است و در زمان كوتاه معيني ساخته مي شود. شهر جديد با حومه، اختلاف اساسي دارد؛ حومه يك ناحيه مجزاي مسكوني است كه ساكنان آن براي كار به شهر دورتر رفت وآمد مي كنند اما شهر جديد بايد همه عملكرد هاي شهري را به اندازه معين داشته باشد.(زياري، 1383 )

    روند شهر هاي جديد

    از زمان احداث سكونت گاه هاي شهر هاي جديد كه در آستانه قرن حاضر با طرح انديشه هاوارد و نيز ايجاد باغ شهرهاي ولوين ولچ ورث شروع شد، تاكنون در اهداف اين مراكز سكونتي تحولات بسياري به وجود آمده است. بر اين اساس مي توان شهر هاي جديد را در سه دوره به شرح زير بررسي كرد:
    1 - دوره اول/ باغ شهرها به عنوان الگوي اوليه شهر هاي جديد (1938 -1898 ): در اين دوره، باغ شهر ها، شهرك هاي اقماري و سپس شهر جديد به عنوان گزينه اي در برابر رشد فزاينده شهرهاي انگلستان مطرح مي شوند. در اين دوره بر نقش هرچه بيشتر دولت در توسعه اين شهر ها، حد متناسب جمعيت باغ شهر ها و انتقال جمعيت اضافي به آنها تاكيد مي شود. در اين دوره، شهر هاي جديد بيشتر در غالب نظريه ها باقي مي مانند و فقط نمونه هاي محدودي از آنها احداث مي شود.
    2 - دوره دوم/ سياست رويارويي با رشد مناطق مادرشهري (1960 -1938 ): با پايان جنگ جهاني دوم، بريتانيا بار ديگر در توسعه شهر هاي جديد پيشگام مي شود. شهر هاي جديد با فاصله اي از مادرشهر، به عنوان مراكز اصلي فعاليت با قطبيت ناحيه شهري پذيرفته مي شوند. بدين ترتيب همزمان با توسعه شهر هاي جديد بريتانيا، پيرامون برخي از پايتخت هاي بزرگ جهان (مسكو ، پاريس و توكيو) و حوزه هاي مادرشهر، احداث سكونتگاهاي شهري جديد آغاز مي شود.
    3 - دوره سوم/ تحول در اهداف شهر هاي جديد (1970 -1960 ): در اين دوره، شهرهاي جديد به عنوان ابزار سازمان دهي فضاي ملي، برنامه ريزي ناحيه اي و سياست تمركززدايي جمعيتي و اقتصادي مطرح مي شوند. در دوره سوم، شهر هاي جديد بـريتانيا در خدمت توسعه اقتصادي در سطح منطقه قــــرار مي گيرند. ايجاد پايتخت هاي جـديـد(شانديگار، برازيليا و اسلام آباد) گونه اي از اين اهــــداف تلقي مي شود.

    مفاهيم نوشهرها از آغاز تا امروز

    آدميان از دير باز در مكان ها و سرزمين هاي مختلف و متعددي كه شايد تنها معيار وابستگي آنان به يكديگر در مقابله با مشكلات و سختي هاي زندگي بوده، مي زيسته اند. شهر ها به وجود آمدند، توسعه يافتند، سيطره عظمت و تمدن خود را بر پهنه وسيعي از سرزمين ها گستردند و سپس از صحنه روزگار كنار رفتند.
    دلايل نيستي آنها كاملاً مشخص و معلوم نيست. بلاياي طبيعي مانند زلزله، سيل، خشكسالي، قحطي، آتشفشان، توفان يا عوامل ديگري مانند جنگ، به نوعي در تنازع بقاي آنان سهيم بوده و هستي و نيستي تمدن ها را تحت الشعــاع قــرار داده اند.
    با وجود اين، حيــات آدمي در كنار شهرهـاي نوبـنـياد ادامه يافــــته و مشـاهده مي كنيم كه در پي نابــودي شهر ها، باز شهر هاي ديگـــــري احداث مي گــردند. بنابراين شهر سازي يكي از كهن ترين نياز هاي بشري به شمار آمده و هرگز شهري در تاريخ وجود نداشته كه به تمامي توسط معماران ســاخته شده باشد بلكه شهر را مي بايست محصول قدرت و اقتدار حكومت ها و دولت ها دانست.

    منابع:

    ۱- رباني، رسول، وحيدا، فريدون، ،۱۳۸۱ جامعه شهري، ناشر: دانشگاه اصفهان و سازمان سمت
    ۲- صالحي، اسماعيل، ،۱۳۷۷ اداره امور شهرهاي جديد (جلد اول)، مديريت ساخت، ناشر مركز مطالعات برنامه ريزي شهري
    ۳- نقدي، اسدالله، ۱۳۸۲ درآمدي بر جامعه شهري(انسان و شهر) ناشر فناوران
    ۴- زياري، كرامت الله ۱۳۸۲ برنامه ريزي شهرهاي جديد، چاپ سازمان و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي
    [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]

    [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]

    [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ][میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ][میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ][میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ][میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ] [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]
    [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ] [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ][میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ] [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]
    [میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ][میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ][میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ][میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ][میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ][میهمان عزیز شما قادر به مشاهده لینک نمی باشید. جهت مشاهده لینک در تالار گفتگو ثبت نام کنید. ]




صفحه 1 از 2 12 آخرینآخرین

اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کلمات کلیدی این موضوع

Bookmarks

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •